Yazdırmak için tıklayın Eposta Olarak göndermek için tıklayın Yorum Eklemek için tıklayın
Mısır'da 'Post-Devrim', 'Post-demokrasi'
16 Şubat 2011, Nuray MERT
, Nuray MERT

Mısır üzerinden, sadece Türkiye çapında değil, daha geniş ölçekli bir siyasal tartışma yapıyoruz. Bari hakkıyla yapalım. Ancak tartışma yine de Mısır üzerinden yürüdüğü için, önce bazı temel tezleri, bu çerçevede ve özetle gözden geçirelim.
Öncelikle, Mısır’da yaşanan ‘devrim’i (veya ‘post-modern devrim’i) halkın ‘demokratik şahlanışı’ olarak görmek isteyenlerin, bu çerçeveye gölge düşürdüğünü düşündükleri her türlü yorum ve analizi ‘vay, demek ki, Mısır halkı veya Araplar devrim yapamaz, demokrasiyi sindiremez diyorsunuz, sizi gidi oryantalistler’ diye itham etmelerini anlamak mümkün değil. Bu yönde önyargıları sabit olan bazıları dışında, hiç kimsenin bu iddiada olduğunu sanmıyorum.  Kimse, Mısır’da yaşananları, sevinç çığlıklarıyla karşılamadı diye, hemen oryantalist diye damgalanmayı hak etmiyor! Hem de düne kadar yazdıkları tipik oryantalizm olanlar tarafından. Düne kadar, değil Mısır, kendi toplumlarına tam bir ‘oryantalist’ gibi bakıp, ‘iç dinamiklerden demokrasi çıkmaz, biz en iyisi işi AB’ye havale edelim’ diyenler tarafından!

Batı için baş ağrısıydı
İkincisi, başta ABD olmak üzere Batı dünyasının, Mısır’da olanları ‘dikkat ve kaygı’ ile izlediği ve mümkün mertebe şekillendirmeye çabaladığı doğrudur; ancak, desteklediği Mübarek rejiminin devrilmesinden şaşkın veya müteessir olduğu doğru değildir. Mübarek rejimin tüketim tarihi çoktan geçmişti ve bunu kabullenmekte zorlanan Mübarek, bir süredir Batı dünyası için tam bir baş ağrısı haline gelmişti.
İran krizinin yükseldiği ve bölgede İran nüfuzunun bu denli arttığı bir dönemde, Mısır’ın bu denli eğreti bir rejimle yönetiliyor olması bu baş ağrısını artırmıştır. Geçtiğimiz ay, Lübnan’da yaşanan hükümet krizinin ardından Hizbullah’ın gücünün artması da, Batı dünyası için (özellikle İran nüfuzu açısından), son derece tedirgin edici olmuştur. Batı dünyasının Mısır’da istediği Mübarek rejiminin sürmesi değil, Mısır’ın büsbütün kontrolden çıkmaması ve dahası İran nüfuzuna karşı daha güçlü bir siyasal denklemin kurulmasıydı.
Lübnan’da Hizbullah’ın lideri Hasan Nasrallah’ın, 7 Şubat tarihli konuşması, bu açıdan fevkalade dikkat çekicidir. Nasrallah, önce Mısır halkının isyanını desteklemek konusunda temkinli davranmalarını, konunun ‘hassasiyeti’ ile açıklıyor. Hemen ardından, ‘ABD’nin bölgede halk desteğini yitirmiş rejimlerin sonunun geldiğini bildiğini ve kendini buna hazırladığını, değişimin ideolojik mahiyetiyle ilgilenmediğini, bu çerçevede kendi çıkarlarına uygun bir sonuç adına İslamcılar veya sekülerler arasında ayrım yapmadığının’ altını çiziyor.
Bu arada, Müslüman Kardeşler’in ruhani liderleri arasında en tanınmışı olan Mısırlı Kardavi’nin, 10 Eylül 2008’de, Masry Al’Yevm’e verdiği röportajda, Şiileri ‘mubtadi’ (heretik) olarak niteledikten sonra, ‘Şiilerin Sunni dünyasını ele geçirmeye çalıştığını, bunun büyük bir tehlike’ olduğunu söylemesinin yarattığı krizi hatırlayalım.  Ve isterseniz tüm bunları birbiriyle bağlantılı olarak düşünmeye çalışalım.

İran kaygı veriyor
Batı merkezli dünya sistemi açısından, bölgede kaygı verici olan laik yönetimlerin İslamcılar veya başkaları tarafından sarsılması değil, radikal İslam’ın güçlenmesi, İran nüfuzunun artması, bölgede Batı yanlısı ittifak dengelerinin bozulması ve nihayet İsrail’in güvenliğinin tehlikeye girmesidir. Bu tehlikelere karşı gelişecek her formül, değişimin kaçınılmaz olduğunu bilenler açısından kabul edilebilir seçenektir. ‘İslami demokrasi’yi öngören  ‘Post-İslamcılık’ veya daha iyisi ‘Türkiye modeli’, bu nedenle fazlasıyla önemsenmektedir.
Ortadoğu’da, ‘demokrasi mücadelesi, küllerinden post-İslamcı bir Zümrüdü Anka’nın kanatlarından yükseliyor’ sananların tüm bunlardan haberi var mı bilemiyorum.  Bu arada, ‘korku’ merkezli analizlerle, ‘Ortadoğu’yu İslamcılar ele geçirdi, Mısır’ın akıbeti demokrasi değil, İran devriminin benzeri’ diyenlerin de bölge gerçeklerini pek bilmedikleri görünüyor. Mısır, zaten Sedat döneminden itibaren toplumsal ve siyasal hayatın giderek daha fazla dinselleştirildiği bir ülke ve iktidarda kim olursa olsun, bu gidiş belli ki devam edecek. Ama Mısır’da İslamcılar dışında pek çok aktör ve etken var. Dahası İslamcılar siyasal gerçekçilik gereği, kısa vadede iktidarı devralmak istemiyorlar.
Son olarak, bölgenin ne ölçüde İslamileşeceğini, bölge ülkelerindeki iç iktidar dengeleri kadar, İran krizinin nasıl çözüleceği ve bölge dengelerine nasıl yansıyacağı belirleyecek. İran nüfuzuna karşı gelişen ve şu veya bu şekilde Batı ittifak sisteminin içinde yer alan tüm gelişmeler, ‘post-İslam’, ‘post-demokrasi’ veya başka adlar altında başta ABD olmak üzere Batı dünyası tarafından desteklenecek.
‘Laiklerimiz’, bir zamanlar çok bel bağladıkları Batı dünyasının gerçeklerini kavramaya başlasalar iyi olacak.

(Milliyet 15.02.2011)

[Bu yazı 2061 kez okundu]
Nuray MERT

YAZARIN DİĞER YAZILARI: [54]
[9 Haziran 2017] Katar'ın başına gelenler ... [15 Ocak 2016] Linç kampanyasına nefer yazılanlar asıl siz kendinizden utanın! ... [31 Ağustos 2015] Merak etmeyin, istedikleri düzeni kuramayacaklar ... [27 Temmuz 2015] Lanetli çözüm, ahmakların seferi ... [13 Nisan 2015] Ülkede Karanlık Bir Sabaha Uyanmak ... [15 Mayıs 2014] Soma Katliamı. Ayrı dünyaların insanlarıyız ... [17 Nisan 2014] Kulak asmayın düşünce tacirlerine! ... [9 Kasım 2013] 'Otoriter muhafazakarlık' ve demokrasi ... [25 Ekim 2013] Muhafazakarların 'Bağımsız Türkiye'si ... [18 Ekim 2013] Bayramda Barış Süreci ... [16 Temmuz 2013] Bu çirkin tablonun ardındakiler ... [17 Mayıs 2013] Suriye politikasının ağır bedeli ... [3 Mayıs 2013] Burası işte böyle bir ülke! ... [10 Nisan 2013] Kuş katliamı ... [9 Şubat 2013] Karanlık Bir Tünelden Çıkış ... [1 Şubat 2013] Masum değilsiniz hiçbiriniz ... [15 Ocak 2012] Sadece cesur insanlar özgür olabilir ... [12 Ocak 2012] Muammalı bir hesaplaşma devri ... [5 Ocak 2012] Muhafazakâr cumhuriyet ... [25 Aralık 2011] Fransa, Türkiye, Suriye ve Ortadoğu ... [18 Aralık 2011] Ortadoğu'da yeni dönem ... [20 Kasım 2011] Herkes fikrini bozmuş! ... [13 Kasım 2011] Bir büyük kompozisyon yarışması ... [25 Ekim 2011] Demokratik 'zihniyet' meselesi ... [13 Ekim 2011] 'Görevimiz tehlike' ... [6 Ekim 2011] 'Bu hal', 'OHAL' mi? ... [4 Ekim 2011] Zizek'in 'yeni oryantalizmi' ... [25 Eylül 2011] Kürt meselesi ve yurtta savaş cihanda savaş ... [22 Eylül 2011] Yeni laiklik tartışmaları ... [20 Eylül 2011] Erdoğan ve Nasır ... [11 Eylül 2011] 'Libya özel sayısı' ... [8 Eylül 2011] İsrail ve Kürt meselesi ... [1 Eylül 2011] İslam Emperyalizmi, Neo-Osmanlıcılık ... [23 Ağustos 2011] 'İslam ve Sosyalizm' ... [16 Ağustos 2011] 'Londra isyanı' ve insanlığın çözülüşü ... [9 Ağustos 2011] Suriye'ye giden 'mesaj' ... [24 Temmuz 2011] Türkiye'nin 'Değerler'i ... [5 Temmuz 2011] Maslahatçı demokrasi ... [30 Haziran 2011] 'İkna Odaları'ndan 'İkna Meclisi'ne ... [26 Haziran 2011] Şeytana uymayalım ... [19 Haziran 2011] 'Kimliğe oy' ve 'yeni statüko' ... [26 Mayıs 2011] Kürt meselesi CHP, BDP ve AKP ... [13 Mayıs 2011] Dere geçilirken değişmeyen at ... [10 Mayıs 2011] Bu hale nasıl geldik? ... [26 Nisan 2011] 'Sol' garezi ... [15 Nisan 2011] Yeni engizisyonlar, yeni cadı avları ... [14 Nisan 2011] İktidar ... [7 Nisan 2011] Devlet için 'demokrasi', devlet için anayasa! ... [22 Şubat 2011] 'Organizma' ve tecavüz! ... [18 Şubat 2011] Tasasız 'demokrat'lar! ... [10 Şubat 2011] Yeni statüko, Kıbrıs ve demokrasi ... [25 Ocak 2011] 'Tefrika'yı savunmak! ... [11 Aralık 2010] 'Öğrenci eylemleri' krizi ... [23 Ekim 2010] Laikliğin teminatı ...
Nuray MERT
BU SITENIN ÖNCELIKLI AMACI Ülkede evrensel, çagdas ve toplumcu bir hukuk ve yönetim anlayisini egemen kilmak üzere,
HUKUKÇULAR VE SORUMLULUK DUYAN HERKES ortak akil üretebilecekleri, ortak tutum belirleyebilecekleri bir iletisim, paylasim ve tartisma ortaminda BULUSTURMAKTIR.
Yeni Yaklasimlar, ortak çalisma ürünüdür. Sitede yer alan yazilardan yazari sorumludur. Kaynak gösterilerek alinti yapilabilir.
Websitesi ile lgili sorulariniz için buraya tiklayin. Diger konularla ilgili sorulariniz için iletisim sayfasindan ilgili kisi ile irtibata geçebilirsiniz.
Yeni Yaklasimlar © 2016 - [ARENA YAZILIM] - E-Müvekkil Pro™