Yazdırmak için tıklayın Eposta Olarak göndermek için tıklayın Yorum Eklemek için tıklayın
Tazminat komisyonu İtalya'da yürümedi, ya Türkiye'de?
18 Nisan 2013, Sedat ERGİN
, Sedat ERGİN

GEÇEN şubat ayında Adalet Bakanlığı’nın web sayfasında yayımlanan bir açıklamada, “uzun yargılama süresi”nden dolayı Türkiye’yi Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) şikâyet etmiş olan vatandaşların başvurularını Ankara’da yeni kurulan Tazminat Komisyonu’na yapabilecekleri belirtildi.
 

Açıklamada, gönderilecek dilekçeler için Adalet Bakanlığı’nın Ankara’da Söğütözü’ndeki ek binasının adresi de verildi.
Bakanlıktan aldığım bilgiye göre, dilekçelerin kabul edilmeye başlandığı 20 Şubat 2013 tarihinden bugüne dek geçen iki aylık süre içinde 850 dolayında başvuru yapıldı komisyona. Uzun yargılamalar nedeniyle AİHM’de yığılmış olan dosyaların sayısının 3 bin 500 dolayında olduğu hesaba katılırsa, başvuru sahiplerinin yaklaşık dörtte birinin zaman kaybetmeksizin komisyonun kapısını çaldığı anlaşılıyor.

* * *

AİHM’nin geçen hafta açıkladığı “Müdür Turgut/Türkiye” kararında, Türkiye’den uzun yargılama nedeniyle yapılmış bütün şikâyetler için öncelikle iç hukuk yolu olarak 6384 sayılı yasayla kurulan Tazminat Komisyonu’na gidilmesi istendiği için, başvuru sahiplerinin bu aşamada başka bir seçenekleri bulunmuyor.
Komisyonun önünde başvuruları sonuçlandırmak için tam 9 aylık bir süresi var. Adalet Bakanı’nın atadığı 4 hâkim ve Maliye Bakanı’nın atadığı 1 temsilciden oluşan komisyon bu süre içinde şikâyeti haklı bulursa, bir tazminat miktarına karar vererek dosyayı sonuca bağlayacak. Bu tazminat ödemelerinin karşılanması için Maliye Bakanlığı’nın 2013 genel bütçesinden Adalet Bakanlığı’na bir kaynak aktaracağı anlaşılıyor.
Tabii burada “kıssadan hisse” olarak not etmemiz gereken, devletin kusurundan dolayı ceza olarak tahakkuk eden bir tazminatı bir kez daha Türk vergi mükelleflerinin finanse edecek olmasıdır.
Kuşkusuz, komisyonun vatandaşa tazminat ödemeyi kabul etmesi, devletin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ni ihlal ettiğini, kusurlu olduğunu itiraf etmesi anlamında yine de önemlidir.

* * *

Adalet Bakanı Sadullah Ergin, bu komisyonun başkanlığına son dönemde 2 yıl süreyle AİHM’de uzman olarak görev yapmış, İngiltere’deki Essex Üniversitesi’nden yüksek lisanslı bir hâkim olan Orhan Arslan’ı atamış bulunuyor.
Bu komisyonun şikâyet dosyalarını AİHM içtihatlarını esas alarak sonuçlandırması gerekiyor. Ancak çıkacak karardan tatmin olmamaları halinde vatandaşların önce Bölge İdare Mahkemesi’nde temyize gitme, daha sonra da Anayasa Mahkemesi ve en son aşamada yine AİHM’ye başvurma yolları açıktır.
Buradaki kritik soru, AİHM’nin komisyonun mesaisini nasıl değerlendireceği konusunda düğümleniyor. Mahkeme Türkiye’ye bu yolu tavsiye etmekle birlikte, bunun “etkili” bir şekilde işletilip işletilmediğine ancak uygulamayı gördükten sonra karar verecektir.
Türkiye’nin 2004 yılında yine AİHM’nin beklentisi üzerine kurduğu Güneydoğu’da terörle mücadeleden doğan zararların tazminiyle görevli komisyon, etkili bir hukuk yolu olarak kabul edilmişti mahkeme tarafından.

* * *

Gelgelelim, uzun yargılamaların tazminine ilişkin geçmişten göze çarpan bazı başarısızlık örnekleri de var. Örneğin İtalya’da benzer bir ihtiyaca karşılık vermek amacıyla 2001 tarihli Pinto Yasası çıkarılmış, ancak kurulan tazminat komisyonu iyi işlemediği için büyük bir başarısızlık yaşanmış ve yeniden başa dönülmüştü.
Bu komisyonun tahakkuk ettirdiği tazminat miktarlarını “gülünç” bulan bir grup İtalyan vatandaşı yeniden AİHM’ye başvurmuş ve mahkeme 2006 tarihli ünlü “Scordino/İtalya” kararında başvurucuları haklı bulmuştur. AİHM bu kararında, Pinto Yasası’nın uygulamada toplam 9 İtalyan vatandaşının uzun yargılamalardan kaynaklanan mağduriyetlerini gidermekte yetersiz kaldığına hükmetmiştir.
Bir başka anlatımla, İtalya bu kez tazminat komisyonunun kararlarındaki isabetsizlik nedeniyle AİHM’de mahkûm olmuştur.
Sonuçta İtalya’dan uzun yargılamayla ilgili binlerce başvuru Strasbourg’a geri gelmiş ve bu ülke AİHM’de en çok şikayet edilenler listesinde Rusya ve Türkiye’nin ardından üçüncülüğe yükselmiştir.
Tazminat Komisyonu’nun başarılı olabilmesi büyük ölçüde AİHM’yi ikna etmesinden geçiyor. İkna edemezse bütün yollar yine Strasbourg’a çıkıyor.

(Hürriyet)

[Bu yazı 1201 kez okundu]
Sedat ERGİN

YAZARIN DİĞER YAZILARI: [91]
[16 Temmuz 2013] Biber gazı atılırken doktor hazır bulunsun ... [2 Temmuz 2013] AİHM kararları 12 Eylül yasasını geçersiz kıldı ... [3 Mayıs 2013] Tarihin akışı uçurumun kenarından nasıl döndü? ... [23 Nisan 2013] AİHM içtihatları ışığında Fazıl Say kararı ... [16 Nisan 2013] AİHM'ye başvuru hakkı engelleniyor mu? ... [9 Nisan 2013] Kerry gezisinin dökümü ... [30 Mart 2013] 2023 için insani gelişme hedefleri gerekiyor ... [15 Mart 2013] DÖRDÜNCÜ YARGI PAKETİ (II) Tasarının TBMM'de iyileştirilmesi gerekiyor ... [9 Şubat 2013] Ergin Saygun ve vicdanların paslanması ... [1 Şubat 2013] Oramiral Güner istifası ile ne mesaj verdi? ... [25 Ocak 2013] Avukat tutuklamanın ufukta beliren maliyeti ... [3 Ocak 2013] Erdoğan hangi vesayeti kastediyor? ... [26 Aralık 2012] Yargısız infazlar ve çekimser demokrasi ... [8 Aralık 2012] Erdoğan'ın AİHM karşısındaki zor tercihi ... [5 Aralık 2012] AİHM kararı ışığında Başdenetçi tartışması ... [27 Kasım 2012] AİHM'deki Türk yargıç: 'Durumumuz parlak değil' ... [21 Kasım 2012] Erdoğan Obama'ya da kafa tutuyor ... [16 Ekim 2012] Yargıda daha çok reform bekleniyor ... [12 Ekim 2012] AB İLERLEME RAPORU ... [5 Eylül 2012] Yargıtay Başkanı'nın gözünden otoriterleşme ... [4 Eylül 2012] Suriye konusundaki büyük yalnızlığımız ... [30 Ağustos 2012] SURİYE POLİTİKASININ MUHASEBESİ (2): Evdeki hesap çarşıya uymayınca ... [22 Ağustos 2012] Erdoğan ve tarihe adil bakabilmek ... [31 Temmuz 2012] Ortadoğu'nun siyasi coğrafyası çözülürken ... [13 Temmuz 2012] Erdoğan ve Alevilerin horlanması meselesi ... [7 Temmuz 2012] YARGI REFORMU (3): Özgürlüğe yeni güvence Özgürlükler Hâkimi ... [6 Temmuz 2012] YARGI REFORMU (2): DGM'lerden ÖYM'lere ÖYM'lerden TMM'lere ... [5 Temmuz 2012] Yargı reformu-1: Özel yetkili mahkemelerin en büyük başarısı nedir? ... [23 Haziran 2012] Bağımsız insan hakları kurumu bir hayalmiş ... [21 Haziran 2012] Vatandaşa işkence sokağa taşınca ... [20 Haziran 2012] Dağlıca baskınının düşündürdükleri ... [14 Haziran 2012] HSYK'dan savcı açıklaması ... [9 Haziran 2012] Erdoğan'dan özel yetkili mahkemelere yeni bakış ... [30 Mayıs 2012] Amerika da basın özgürlüğü sorunlu diyor ... [18 Mayıs 2012] Uludere faciası ve erdemli devlet olmak ... [27 Nisan 2012] Hükümetin yargı reformundaki iradesine ne oldu? ... [10 Nisan 2012] Balyoz'da nasıl delil atlanır? ... [6 Nisan 2012] Haşim Kılıç ne demek istedi? ... [31 Mart 2012] Avrupa'nın eleştirel bakışı kuvvetleniyor ... [17 Mart 2012] Letonya'daki bir katliamdan Madımak yangınına ... [15 Mart 2012] Türk usulü demokraside "filibuster" olur mu? ... [10 Mart 2012] Basının eleştiri hakkı ne kadar geniş? ... [7 Mart 2012] Ortaokulların kapısı imam hatiplere açılıyor ... [28 Şubat 2012] AB ile diyalogda Nuray Mert meselesi ... [21 Şubat 2012] Avrupa'dan yargı reformuna hem destek hem eleştiri ... [18 Şubat 2012] AİHM'nin Tuncay Özkan kararının muhasebesi ... [17 Şubat 2012] Hükümetin son krize habersiz yakalanması olağan mı? ... [9 Şubat 2012] Önce eğitimin kalitesine bakalım ... [27 Ocak 2012] Yargı Reformu ... [12 Ocak 2012] Avrupa'dan hâkim ve savcılara ağır eleştiriler ... [10 Ocak 2012] Başbuğ nerede yargılanmalı? ... [4 Ocak 2012] Uludere faciasında istihbarat soruları ... [22 Aralık 2011] Gırtlak kanseri bir mahkûmun ölümü ... [8 Aralık 2011] Şike yasası krizinin anatomisi ... [3 Aralık 2011] Avrupa'ya verilen sözler ne zaman tutulacak? ... [19 Kasım 2011] Ankara'da Suriye'ye dönük iki askeri senaryo ... [12 Kasım 2011] Genç değil, Meclis kürsüsü yara aldı ... [9 Kasım 2011] Ekonomide G20'deyiz insani gelişmede 92'nci ... [14 Ekim 2011] AB'ye göre basın özgürlüğü ihlalleri ciddi ... [14 Eylül 2011] HSYK Başkanvekili'nden mesaj var ... [10 Eylül 2011] HSYK şikâyetler karşısında adil mi? ... [9 Eylül 2011] Deniz Feneri'nde hatayı kim yaptı? ... [6 Eylül 2011] Hükümet tutukluluk süresinde kendisini bağladı ... [1 Eylül 2011] Adalet duygusu neden zedeleniyor? ... [24 Ağustos 2011] Libya dersleri ... [6 Ağustos 2011] ABD ve İngiltere'den Balyoz'a katılmak ... [3 Ağustos 2011] Balyoz'da ucu açık bir sürece doğru ... [29 Temmuz 2011] Yolsuzlukla mücadelede dünya liginde neredeyiz? ... [21 Temmuz 2011] Öcalan'ın oyun planı ... [17 Temmuz 2011] Türk yargısı hiç böyle eleştirilmemişti ... [12 Temmuz 2011] Rota yeniden AB'ye mi çevriliyor? ... [8 Temmuz 2011] Yemin kriziyle bölgesel güç olunabilir mi? ... [7 Temmuz 2011] Yeni kabinede dikkat çeken yönelişler ... [28 Haziran 2011] Adalet duygusu kaybolunca ... [7 Haziran 2011] Basın özgürlüğünde sıkıntılı bir döneme doğru ... [28 Mayıs 2011] Kasetler konusunda muhtelif teoriler ... [10 Mayıs 2011] AB'den tutuklu gazetecilere mesaj ... [4 Mayıs 2011] Yargıtay'da önemli bir içtihat değişikliği ... [3 Mayıs 2011] Özel yetkili mahkemelere barolardan önemli çıkış ... [27 Nisan 2011] Kopartılan yalnızca heykelin kafası mı? ... [14 Nisan 2011] Sosyalist olmanın ağır bedeli ... [9 Nisan 2011] Savcılar lehte delilleri tutabilir mi? ... [5 Nisan 2011] TBMM tarihi bir hata yapmak üzere ... [31 Mart 2011] Ergenekon'da envanter çıkartmak ... [30 Mart 2011] Bireysel başvuru hakkına veda mı? ... [9 Mart 2011] Şener ve Şık hangi delillerle tutuklandı? ... [16 Şubat 2011] Balyoz davasında tutuklama kriterleri ... [2 Şubat 2011] Amerikan modeli Erdoğan'ı mutsuz edebilir ... [22 Ocak 2011] Balyoz'da adli emanet bilmecesi ... [7 Ocak 2011] Yargıtay Başkanı: 'Bize haksızlık yaptınız' ... [13 Kasım 2010] Türkiye'nin yolsuzluk karnesi tekerrürden mi ibarettir ...
Sedat ERGİN
BU SITENIN ÖNCELIKLI AMACI Ülkede evrensel, çagdas ve toplumcu bir hukuk ve yönetim anlayisini egemen kilmak üzere,
HUKUKÇULAR VE SORUMLULUK DUYAN HERKES ortak akil üretebilecekleri, ortak tutum belirleyebilecekleri bir iletisim, paylasim ve tartisma ortaminda BULUSTURMAKTIR.
Yeni Yaklasimlar, ortak çalisma ürünüdür. Sitede yer alan yazilardan yazari sorumludur. Kaynak gösterilerek alinti yapilabilir.
Websitesi ile lgili sorulariniz için buraya tiklayin. Diger konularla ilgili sorulariniz için iletisim sayfasindan ilgili kisi ile irtibata geçebilirsiniz.
Yeni Yaklasimlar © 2016 - [ARENA YAZILIM] - E-Müvekkil Pro™