Yazdırmak için tıklayın Eposta Olarak göndermek için tıklayın Yorum Eklemek için tıklayın
4. Yargı paketi ve hukuk güvenliği
7 Mart 2013, Prof. Dr. İbrahim Özden KABOĞLU
, Prof. Dr. İbrahim Özden KABOĞLU

“3. Yargı paketi” olarak anılan 6352 sy.lı (ve 2/7/12 ta.) yasa üzerine “Yargı Hizmetlerinin Etkinleştirilmesi”nde Hak İhlalleri…” başlıklı yazımda (12.07.’12), yasadan kaynaklanması muhtemel sakıncalara değiniliyordu. Daha çok usûl hukuku ile ilgili olan 107 maddelik “torba yasa”, eşitlik ilkesi ve âdil yargılanma hakkı, kişi güvenliği ve özgürlüğü, ayrıca “öngörülebilirlik” ilkesi bakımından birçok çelişki ve aykırılık içeriyordu.

Hükûmet tarafından geçen hafta TBMM’ye gönderilen ve “4. Yargı paketi” olarak adlandırılan tasarı, bu kez daha çok maddî ceza hukuku üzerine… Tasarı, “düşünce suçu” yaratmaya açık maddeleri ne ölçüde ayıklayacak?

Anayasa-yasa

Öncelikle, 4. yargı paketi, Anayasa ve yasal düzenleme yönlerinden ne ifade eder?

-Anayasa: Bu bir yasal düzenleme olduğuna göre, Anayasa’dan kaynaklanmayan, ama Anayasa’ya uygun olmayan (hatta aykırı olan) yasalarda değişiklik söz konusu. Bu nedenle, “Anayasa bahanesi” geçerli değil…

- Yasa: Yargı paketi, Ceza Kanunu ile Terörle Mücadele Kanunu’nda yer alan ve düşünce-ifade özgürlüğünü cezalandıran bazı maddeleri suç olmaktan çıkarmayı ve bunlar için öngörülen cezalarda indirim yapılmasını öngörüyor.

Öne çıkan iki sorun

- Düşünce suçu ne ölçüde ortadan kalkacak? Terör örgütü bağlantısı bahanesiyle devlet, muhalifleri terörize etmeye son verebilecek mi?

- Değiştirilecek hükümlerin çoğu AK Parti dönemi ve çoğunluğunun eseri olduğuna göre, ayıklama, geçen yıllarda yapılan yanlışlardan -geç de olsa- kısmen dönülüyor olması anlamına gelir. Başka bir deyişle, “fikir suçu” mevzuat ve uygulaması, Hükûmetçe kabul edilmiş oluyor. Zira, tutuklu ve mahpus olanlar için, “eylemleri nedeniyle” savunması yapılıyordu…

Neden-sonuç ilişkisi bakımından

- Neden olarak, daha çok, İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi önünde biriken dosya sayısı gösteriliyor. 4. yargı paketi, bu sayının azaltılmasına odaklanıldığı izlenimi veriyor. Böylece, yapısal ve sistemik sorunların varlığı teyit edilmiş oluyor. Ne var ki, Ceza Kanunu ve TMK gibi yasaları yenileme veya yürürlükten kaldırma yerine, eğreti ve kısmî bir tamiratla yetiniliyor.

- Yaygın ve yoğun insan hakları ihlâlleri, sayısal çoğunluk ve istikrar söylemine dayandırılan rejimin “sürdürülemez” özelliğini de ortaya çıkarmış bulunuyor.

Amaç yönünden

4. Yargı paketi, özgürlük ve toplumsal barışa ne ölçüde katkı sağlar? Yanıt için şu iki ölçüt öne çıkar: yasal nitelik ve hukuki güvenlik.

- Yasanın niteliği: yasa, kişilik dışı ve nesnel, eşitlikçi olmalı… 4. Yargı paketi, bu özellikleri içerecek mi, yoksa, 3. Paket gibi, “ideolojik ve ayrımcı” bir yaklaşımla mı yazılacak?

- Hukukî güvenlik, kurallar arasında uyum ve tutarlılık gerektirir. Âdil (dürüst) “hukuk düzeni”, çelişkilerden arındırılmış bir düzen demek. Şu halde hukuki güvenlik, yasal kuralların açık ve anlaşılır olması gereğini de ifade eder. İnsan Hakları Avrupa hukukunda, yasallık, “hukuk güvenliği genel ilkesi”nde somutlaşır. “Torba yasa” düzenlemesi, hukuk güvenliğini zedelemekte. 4. Paket, güvenlik ilkesini ne ölçüde yansıtacak?

Çelişkiler yumağı ve içtenlik testi…

-Yasa ile düşünce özgürlüğü derken, “İmralı tutanağı”nın yayımlanmasına veryansın ediliyor.

-İHAS’ı ihlal kararlarını azaltalım derken, İHAM kararları uygulanmıyor.

-Hapishaneler “fikri ve siyasal tutuklu” ile dolu iken, bunlar için af bile telaffuz edilemiyor…

Sonuç olarak; 4. Paketin akibeti 3.süne benzeyebilir. Hele hele, 3. ile yapılan ve hukuki güvensizliğe yol açan eğreti ve ayrımcı düzenlemeler düzeltilmez ise… Demokratik bir devletin üç yükümlülüğü: insan haklarına saygı göstermek, insan haklarını korumak ve geliştirmek. Bunun ön koşulu, insan haklarını ciddiye almaktır. Bu da konuya nicelik değil, nitelik sorunu olarak yaklaşımla bağlantılı...
 

(Birgün)

[Bu yazı 2327 kez okundu]
Prof. Dr. İbrahim Özden KABOĞLU

YAZARIN DİĞER YAZILARI: [91]
[26 Aralık 2016] Parlamentarizm kalkıyor, ama başkanlık gelmiyor. ... [2 Ağustos 2016] Adil yargılama neden önemli? ... [2 Mayıs 2016] Anayasa'ya aykırı anayasa değişikliği ... [10 Şubat 2016] Yerli ve milli anayasa çelişkisi ... [28 Ocak 2016] 'Türkiye'de çevre adaleti' Avrupa Parlamentosu'nda. ... [31 Aralık 2015] 'Demokratik özerklik' talebi, Anayasa ihlali mi? (Güç bizim, kural ise sizin.) ... [30 Aralık 2015] Sivil toplum örgütleri Anayasa sınavında. ... [17 Aralık 2015] Anayasa konusunda muhalefete düşen görev ... [3 Aralık 2015] Tahir Elçi, 'hukuksuzluk' kurbanı. ... [19 Kasım 2015] 'Yeni Anayasa' deme hakkınız yok, eğer; ... [12 Kasım 2015] Anayasa bahane, başkanlık şahane... ... [5 Kasım 2015] Sivil toplumun demokratik gücü... ... [15 Ekim 2015] "Ankara Katliamı"na hukuki yaklaşım ... [8 Ekim 2015] "Muhalefet lideri" Davutoğlu'nu dinlerken ... [3 Eylül 2015] Kutsanan yaşam ise barış, ölüm ise savaş ... [13 Ağustos 2015] Seçim yolunda anayasa dışı tuzaklar ... [30 Temmuz 2015] Müstafi hükümet ve kamu düzeni... ... [2 Temmuz 2015] AKP ve 'Havuz'u: 'Savaşa evet, koalisyona hayır!' ... [30 Haziran 2015] Seçmen freni: Yasama ittifakı için azınlık hükümeti ... [28 Mayıs 2015] Anayasa Mahkemesi seçimlerle ilgili karar vermeli ... [21 Mayıs 2015] Yüksek Seçim Kurulu (YSK): Karar seçenekleri... ... [7 Mayıs 2015] 'Eski Türkiye'/AKP-Saray ittifakı: 'Yeni Türkiye' ... [17 Mart 2015] Parlamenter rejimi işler kılmak için... ... [29 Ocak 2015] Partiler, seçim ve 'yeni' anayasa sınavına ne kadar hazır? ... [15 Ocak 2015] Bizdeki İslâm: Korkan mı, korkutan mı? ... [8 Ocak 2015] 3. büyük korku: Hukuk ... [25 Aralık 2014] Güvensizlik ve istikrarsızlık sarmalında ba(ğ)zı yasalar ... [11 Aralık 2014] İnsan hakları mı, mezhep mi? ... [4 Aralık 2014] İktidarın iki büyük korkusu: ... ... [6 Kasım 2014] Yargılamada makul süre: Amaç ve araç çelişkisi ... [30 Ekim 2014] Anayasa'ya aykırı yasa önerisi... ... [2 Ekim 2014] Özgürlükten kaçışın 10. yılı... ... [11 Eylül 2014] 'Anayasa oyunu'na gelinmeye! ... [4 Eylül 2014] "Eski" hükümetle "yeni" Türkiye ... [21 Ağustos 2014] Resmi Gazete engeli: "Seçilme" itirafı ... [7 Ağustos 2014] CB seçimleri: Yanlış ve doğrular ... [31 Temmuz 2014] 'Yeni' Türkiye'de insan hakları... ... [17 Temmuz 2014] Ama hangi anayasa ... [10 Temmuz 2014] Ne vesayet, ne de siyaset makamı ... [7 Temmuz 2014] Halk, neyi oylayacak? ... [26 Haziran 2014] Silivri'yi 'darbeciler' mi inşa etti? ... [20 Haziran 2014] Tekli zorlama ve toplu onarım ikilemi ... [12 Haziran 2014] '.En çok ihlal kararı verilen ülke' ... [5 Haziran 2014] AYM, toplu özgürlükler sınavında ... [29 Mayıs 2014] 'Başkanlık Kaldıracı', 'Demokrasi Şalı' demek... ... [22 Mayıs 2014] Düzenleme/Denetleme ve Yaptırım ... [8 Mayıs 2014] CB seçimi: Yarışma-çatışma ikilemi ... [24 Nisan 2014] "Konusu suç teşkil eden emir." ... [17 Nisan 2014] MİT devleti inşasında AYM sınavı ... [10 Nisan 2014] Halk iradesine saygısızlık... ... [27 Mart 2014] Tek parti değil, koalisyon... ... [20 Mart 2014] 'Torba politikası' tutar mı? ... [6 Mart 2014] Anayasa'ya aykırı 'demokratikleşme' ... [27 Şubat 2014] Hukuk yoksa, çete var.. ... [13 Şubat 2014] Anayasa'ya "Açık Aykırılık" ... [6 Şubat 2014] 'Rüşvetle Mücadele Komisyonu' ... [30 Ocak 2014] Tunus, Türkiye'yi esinleyebilir mi? ... [23 Ocak 2014] ". Din ile siyasetin bir arada yürümediği" ... [16 Ocak 2014] Suçlu sayılmama ilkesini de karartan suçlular ... [2 Ocak 2014] 2014: "Hukukla tanışma" yılı olabilecek mi? ... [27 Aralık 2013] Yargıçlar, demokrasi aktörü olabilecek mi? ... [20 Aralık 2013] Anayasa, yargıçları da bağlar... ... [12 Aralık 2013] İnsan Hakları Dünya Mahkemesi ve Türkiye ... [5 Aralık 2013] Mısır, Tunus ve Türkiye ... [21 Kasım 2013] "Hamaney Kürdistan'da." ... [14 Kasım 2013] Muhafaza-kar(lı)lık ve sınırlar ... [31 Ekim 2013] Yeni bir anayasa değişikliği desteklenmeli mi? ... [24 Ekim 2013] 'AB İlerleme Raporu' yansız mı? ... [22 Ağustos 2013] Demokrasi yoluyla hizmet... ... [8 Ağustos 2013] Yönetimin adı ne? ... [21 Haziran 2013] Fişleyen, "Milli İrade" mi? ... [11 Nisan 2013] Oligarşi mi, anayasal monarşi mi? ... [29 Mart 2013] 'Barış sürecinde' siyaset ve hukuk ... [15 Mart 2013] YA AVRUPA OLMASAYDI? ... [1 Mart 2013] "TEK" SEVENLER ÜLKESİNDE " YARGI BİRLİĞİ" ... [21 Şubat 2013] Yanlışlar zincirinde: Yetkisiz AKP, etkisiz CHP ... [14 Şubat 2013] İki 'ucu açık': Avrupa ve Anayasa ... [1 Şubat 2013] İHAM önündeki Türkiye (Birinci mi, sonuncu mu?) ... [3 Ocak 2013] 2013 neden önemli? ... [1 Kasım 2012] Anayasal krizi mi, demokrasi eksiği mi? ... [27 Eylül 2012] Bireysel başvuru etkili olabilir mi? ... [27 Temmuz 2012] Yaz gündemi ve özgürlükler ... [19 Temmuz 2012] "İnsan hakları alanında temayüz" edenler. ... [12 Temmuz 2012] "Yargı hizmetlerinin etkinleştirilmesi"nde hak ihlalleri... ... [5 Temmuz 2012] DGM-ÖYM-BACM : sayısal çoğunluğu kalıcı kılma araçları mı? ... [28 Haziran 2012] Havacılık hizmetlerinde grev yasağı, Anayasa'ya aykırı ... [22 Haziran 2012] AKP/AYM: Putin-Medvedev ... [9 Mart 2012] DENGE VE DENETLEME SİSTEMİ DE NE DEMEK? ... [1 Mart 2012] "28 ŞUBAT"A HAYIR, AMA YETMEZ...! ... [27 Ocak 2012] Anayasa tipolojisinde Türkiye... (Anayasa zamanı ve mekânı.) ... [3 Kasım 2011] İnsan (enkazda), fikri (hapiste)... ...
Prof. Dr. İbrahim Özden KABOĞLU
BU SITENIN ÖNCELIKLI AMACI Ülkede evrensel, çagdas ve toplumcu bir hukuk ve yönetim anlayisini egemen kilmak üzere,
HUKUKÇULAR VE SORUMLULUK DUYAN HERKES ortak akil üretebilecekleri, ortak tutum belirleyebilecekleri bir iletisim, paylasim ve tartisma ortaminda BULUSTURMAKTIR.
Yeni Yaklasimlar, ortak çalisma ürünüdür. Sitede yer alan yazilardan yazari sorumludur. Kaynak gösterilerek alinti yapilabilir.
Websitesi ile lgili sorulariniz için buraya tiklayin. Diger konularla ilgili sorulariniz için iletisim sayfasindan ilgili kisi ile irtibata geçebilirsiniz.
Yeni Yaklasimlar © 2016 - [ARENA YAZILIM] - E-Müvekkil Pro™