Yazdırmak için tıklayın Eposta Olarak göndermek için tıklayın Yorum Eklemek için tıklayın
Seyfiye, Kalemiye ve İlmiye.
3 Eylül 2012, Necdet SARAÇ
, Necdet SARAÇ

Osmanlı devlet yapısında padişahın yetkilerini kullanmak ya da emirlerini uygulamak için görevlendirilmiş “üç temel sınıf” bulunuyordu: Seyfiye, Kalemiye ve İlmiye. Bu sınıfların en üst yöneticileri de Divan-ı Hümayun’da yani bugünkü ifadesiyle Bakanlar Kurulu’nda temsil edilirlerdi.

 

 

Bu sınıflar içinde asıl güç; eğitimi, adaleti ve dini temsil eden “İlmiye Sınıfı”ndaydı. Kazasker’in  ciddi ağırlığı olsa da İlmiye sınıfının başı Şeyhülislam’dı. Divan’a da katılan Şeyhülislam’ın protokoldeki sırası Padişahtan hemen sonra gelen Vezir’-i Azam ile aynıydı…

 

* * *

Ulema hiyerarşisinin en üstünde olan ve bugünkü karşılığı Diyanet İşleri Başkanı olan Şeyhülislam aynı zamanda bütün devlet adamlarının kararlarının ve davranışlarının “şer’i”  olup olmadığı, yani şeriata ve dine uygun olup olmadığı konusunda da görüş bildirecek ve fetva verebilecek tek kişiydi. Her önemli iş için, hatta Padişahın görevden el çektirilmesi için de fetva zorunluydu.

 

* * *

 

İlmiye sınıfı, yargıçlık, noterlik ve mahalli yönetim işlerini yürüten kadılardan, tıp ve astroloji uzmanlarından ve her seviyedeki “öğretmenlerden” oluşuyordu. İmamlar, müezzinler, bütün din görevlileri, tarikat şeyhleri, seyitler ve şerifler de İlmiye sınıfı içinde yer alıyordu.

 

* * *

Ülkemizde eğitim, adalet ve din şimdilik bir bütün olarak “ilmiye” altında Diyanet İşleri Başkanlığı’na doğrudan bağlanamadı ama bütün gidişat bunun yakın bir zamanda gerçek olabileceğini gösteriyor. Örnek mi? Fazlasıyla var:

 

“Dindar gençlik yetiştireceğiz” söyleminden sonra eğitimde dinin bu kadar öne çıkartılması ve birçok İslami yaklaşımın eğitime enjekte edilmesi bu temel yaklaşımın sonucu! Çünkü Osmanlı’da “dine zarar verdiği gerekçesi ile” matematik, felsefe ve kelam gibi müspet bilim ve düşünce hayatı ile ilgili dersler medrese programlarından çıkartılmıştı!

Yargıda da süreç aynı şekilde işliyor:

Yargıtay’ın Ankara’daki İdare Mahkemesi’nin kararını bozarak “hayır cemevleri ibadethane değildir” diye karar vermesi de tesadüf değil. Çünkü Diyanet İşleri Başkanı, Osmanlı Şeyhülislam’ından devraldığı “İslam’da cami dışında bir başka ibadethane yoktur” fetvasını bir bilirkişi olarak hem de birkaç kez üst üste açıklamıştı

Yargıtay Diyanet’in sözünü dinlerken, Danıştay’a da başka bir şey düşer mi?

Danıştay da “zorunlu din dersi” ile ilgili verdiği son kararında “genel teamüle” hemen uyarak ve “ortak İslami algıyı” peşinen kabullenerek daha önce Antalya İdare Mahkemesi’nin aldığı kararı esastan bozması ve “zorunlu din dersi zorunludur” demesi de asla tesadüf değildir!


* * *

 

Siyasal iklim İslam lehine değiştikçe, toplumsal doku giderek muhafazakârlaştıkça bazı kararları özel olarak dikte ettirmeye bile gerek kalmıyor, dün sanki çok matahmış gibi düne dönüş hızla artıyor. Din ve İslam seviciliği de övücülüğü de sınır tanımıyor. Oysa bu topraklar asıl olarak Mısır’daki Halifeliği İstanbul’a getiren I. Selim’le birlikte, yani namı diğer Yavuz Sultan Selim’le birlikte çoraklaşmaya, kuramaya başladı.  Siz bakmayın geçici olarak toprakların coğrafi olarak büyümüş olmasına. 16. yüzyılda baba I. Selim ve oğul I. Süleyman  dine zarar verdiği gerekçesi ile matematik, felsefe ve kelam gibi dersleri”, Ebu Suud Efendi’nin fetvalarıyla medrese programlarından çıkartırken, Avrupa hümanizmi, rönesansı ve reformları tartışıyordu, bunlar için savaşıyordu. Sonuç ortada:  İlimde, fende, tıpta, matematikte… Futbolda, sinemada, edebiyatta da…

Hayatı dinin ablukasına alarak gideceğimiz hiçbir yer yok!

 

(Yurt Gazetesi)

[Bu yazı 4949 kez okundu]
Necdet SARAÇ

YAZARIN DİĞER YAZILARI: [36]
[9 Ocak 2015] Laik demokratik bir blok yaratmalı ... [21 Mayıs 2014] Alevi Soma'da ölürken de öteki! ... [24 Haziran 2013] AKP'den Alevilere yar olmaz! ... [17 Mayıs 2013] İkiyüzlülükte sınır yok! ... [24 Nisan 2013] Bayramın anlamı karartıldı ... [15 Nisan 2013] Alevi ve sol düşmanlığı... ... [10 Nisan 2013] Söylemler de değişiyor! ... [27 Mart 2013] Barış ve üçüncü güç... ... [18 Mart 2013] Alevi hareketi yeniden yapılanmalı ... [11 Mart 2013] Karanlık güçler! ... [4 Mart 2013] Üçüncü bir siyasi güç gerekiyor! ... [25 Şubat 2013] Rektör Laçiner'e bazı sorular... ... [16 Şubat 2013] Alevisiz bir Türkiye! ... [30 Ocak 2013] CHP kendi bildirisinden habersiz! ... [21 Ocak 2013] "Alo, imdat polis!" ... [14 Ocak 2013] İktidarın rektörü; Sedat Laçiner vakası... ... [7 Ocak 2013] CHP çözüm istemesin mi? ... [31 Aralık 2012] 2013'te ne olacak? ... [24 Aralık 2012] Sıkıyönetim gibi. ... [11 Aralık 2012] Siyasal İslam'dan demokrasi çıkmaz! ... [1 Aralık 2012] "Kızılbaş ve Kıpti'den uzak durun" ... [10 Kasım 2012] Tansu Çiller masum mu? ... [7 Kasım 2012] Diyanet'in bütçesi ve cemaatsiz camiler. ... [12 Ekim 2012] Eğri cetvelden doğru çizgi çıkmaz! ... [27 Eylül 2012] Cenaze töreninde "Başbakan Barikatı" vardı. ... [21 Eylül 2012] Başimam nefret suçu işlerse? ... [15 Eylül 2012] İktidar "afyon"luyor. ... [10 Eylül 2012] Erdoğan ve Emevi zihniyeti ... [20 Ağustos 2012] Barış için "üçüncü bir güç" gerekiyor! ... [14 Ağustos 2012] Alevi olmak da Alevi ölmek de zor! ... [28 Temmuz 2012] Hangi kardeşlik? ... [12 Temmuz 2012] Meclis de artık Diyanet'in emrinde! ... [4 Temmuz 2012] Katilleri masum ilan etmek. ... [25 Haziran 2012] Diyanet'e 6 milyar, Alevilere birkaç bin lira ... [7 Haziran 2012] Laiklik olacaksa Diyanet kalkmalı! ... [11 Mayıs 2012] Herkesin bildiği sır: "Tek din" ...
Necdet SARAÇ
BU SITENIN ÖNCELIKLI AMACI Ülkede evrensel, çagdas ve toplumcu bir hukuk ve yönetim anlayisini egemen kilmak üzere,
HUKUKÇULAR VE SORUMLULUK DUYAN HERKES ortak akil üretebilecekleri, ortak tutum belirleyebilecekleri bir iletisim, paylasim ve tartisma ortaminda BULUSTURMAKTIR.
Yeni Yaklasimlar, ortak çalisma ürünüdür. Sitede yer alan yazilardan yazari sorumludur. Kaynak gösterilerek alinti yapilabilir.
Websitesi ile lgili sorulariniz için buraya tiklayin. Diger konularla ilgili sorulariniz için iletisim sayfasindan ilgili kisi ile irtibata geçebilirsiniz.
Yeni Yaklasimlar © 2016 - [ARENA YAZILIM] - E-Müvekkil Pro™