Yazdırmak için tıklayın Eposta Olarak göndermek için tıklayın Yorum Eklemek için tıklayın
Meşru Özgürlük Beklentisi
14 Temmuz 2012, Mustafa BALBAY
, Mustafa BALBAY

Yasama organlarının çıkardığı yasayla onu uygulayacak yargıç arasındaki dengeyi anlatmak için şöyle bir söylem kullanılır:

En iyi yasa, kötü bir yargıcın elinde olumsuz sonuçlar doğurabilir. En kötü yasa, iyi bir yargıcın elinde olumlu sonuçlar doğurabilir.

İşte tam böyle bir dönemin içinden geçiyoruz.

Mecliste kabul edilen 3. yargı paketinin özel yetkili mahkemeler ve onların yerine kurulan bölge ağır ceza mahkemeleriyle ilgili unsurlarını geçen hafta kaleme aldık.

Bugün tutukluluğa ilişkin yeni yasanın getirdiklerini, tartışmaları ve beklentileri sütuna yatıralım.

***

Tutukluluk bağlamında tablonun özeti şu:

Meclis 50 saate yaklaşan bir çalışma temposuyla 3. yargı paketini çıkarıyor.

Cumhurbaşkanı, Bu yasadan yararlanacaklar var değerlendirmesiyle birkaç saat içinde imzalayıp Başbakanlığa gönderiyor. Aynı gece Resmi Gazetede yayımlanıp ertesi gün yürürlüğe giriyor. Yürürlüğe girdikten birkaç saat sonra tahliyeler başlıyor.

Buna karşılık Silivrideki mahkemelerin fiili tutumu ise şöyle:

Bu yasa çıkabilir, hemen uygulamaya konmuş olabilir, ama ben kendi takvimim çerçevesinde aylık tutukluluğu gözden geçirme hakkı içinde konuya bakacağım.

Bu aşamadan sonrasını kamuoyunun yorumuna bırakalım, yasanın ayrıntılarına geçelim.

Tutuklamaya ilişkin iki temel yenilik var:

1- Tutuklamanın somut olgulara dayanması, tutuklamaya devam kararı verilirken gerekçelerinin açıkça ve her sanık için tek tek belirtilmesi.

2- Tutuklama yerine adli kontrol önlemlerinin artırılarak yargıçlara yeni seçenekler sunulması.

Her iki şık belli ölçülerde daha önce de vardı. Yeni yasayla hem altı daha kalın çizildi hem biraz daha ön plana çıkarıldı.

Hukuk biliminin yüzyıllar süren birikimiyle şu ilke yerleşti:

Şüpheden sanık yararlanır.

Cümle hiçbir tartışmaya meydan vermeyecek derecede açık. Eğer suç-sanık-delil bağlantısında şüpheli bir durum varsa, bu sanık lehine yorumlanır.

Türkiyedeki mevcut uygulama ise şöyle:

Şüpheden savcı yararlanır.

Savcılar her türlü bilgiyi, belgeyi, duyumu, iddiayı kendileri için kullanıp mahkemenin önüne koyuyorlar. Mahkemelerin takdir hakkını nasıl kullandığı ortada.

Örneğin yasada kuvvetli şüphe diye bir kavram var. Bu durumda tutukluluğa devam kararı veriliyor. Yeni yasa yargıçlara, Salt kuvvetli şüphe deyip tutuklayamazsın, bunun somut olgularını da açıkça yazman gerekir diyor.

Tutukluluk bir tedbir olarak değerlendirildiğinde bunun yerini tutabilecek adli kontrol seçenekleri de artık salt yurtdışına çıkış yasağı ile sınırlı değil. Bunun yanında ülke sınırları içinde kullanılabilecek, oturduğu bölgenin dışına çıkmamaktan belirlenen yerlere gitmemeye kadar 6 yeni seçenek var.

Tutuklama özünde bir hüküm, bir yargılama kararı değil; tebdir, idari karar. Bu anlamda tutukluluğa devam kararı, ilk tutuklamadan daha ağır sorumluluk gerektiriyor.

***

3. yargı paketiyle birlikte doğal olarak her kesimde bir beklenti oluştu. Yasanın yürürlüğe girmesinin hemen sonrasında mahkemelere tahliye dilekçeleri yağdı.

Bütün dileğim, yargıçların takdirlerini olabildiğince geniş bir kesim için özgürlüklerden yana kullanması.

Tutuklu milletvekilleri, belli bir sembol olarak ayrıca öne çıktı.

Gerek yargıdaki gelişmeleri gerekse Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin (AİHM) Türkiyeyi de ilgilendiren kararlarını ayrıntılarıyla ve özenle kamuoyuna aktaran Sedat Erginin altını çizdiği bir kavram var:

Meşru beklenti hakkı.

Milletvekili seçilen bir kişiye oy verenler, doğal olarak onun Mecliste görev yapmasını, kendilerini temsil etmesini beklerler.

Bu beklenti meşrudur ve haktır.

(Cumhuriyet)

[Bu yazı 1365 kez okundu]
Mustafa BALBAY

YAZARIN DİĞER YAZILARI: [41]
[13 Nisan 2015] Eyyy Erdoğan... ... [10 Aralık 2014] Osmanlı'yı AKP'den Kurtarmak Gerek! ... [7 Nisan 2014] Hukukçulara Çağrı... ... [13 Ocak 2014] Receptay! ... [6 Ocak 2014] Hukuku Kurtarmak İçin ... [19 Ekim 2013] Hukuk Güvensizliği! ... [7 Ekim 2013] Özakman'ın Kronolojisi ... [9 Eylül 2013] İlk Mektup ... [1 Eylül 2013] Tuncay Güney, Osman Yıldırım, AKP Davası! ... [8 Haziran 2013] Taksim'in Anafikri: Özgürlük ... [13 Mayıs 2013] Son Savunmalar... ... [19 Mart 2013] Bir hikaye ... [25 Şubat 2013] 'Mahkeme Dinlemiyor!' ... [16 Şubat 2013] 18 Şubat Dilekçesi... ... [28 Ocak 2013] Avukatlar Değil, Avukatlık Tutuklanıyor! ... [12 Ocak 2013] Hukuk Bütçesi... ... [29 Aralık 2012] Sanatçıların Meydana Gelişi! ... [25 Aralık 2012] Delil Hukuku ... [24 Aralık 2012] Türkiye'de Avukatlar Var! ... [8 Aralık 2012] Ergenekon Davası Kaçırılıyor! ... [1 Aralık 2012] Silivri Yargıtay'ı! ... [24 Kasım 2012] 6 Aylık Suçlamaya, 15 Dakikalık Yanıt! ... [10 Kasım 2012] Atatürk'ü Unutturamazsınız... ... [3 Kasım 2012] İstanbul Barosu'na Açık Çağrı ... [6 Ekim 2012] Mevzubahis İktidarsa Vatan Teferruattır! ... [23 Eylül 2012] Düşişleri Bakanı'nın Ulus Savaşı! ... [10 Eylül 2012] Komşularla Sıfırı da Tüketiyoruz! ... [26 Ağustos 2012] Başbakan'a Mektup-12 ... [7 Temmuz 2012] ÖYM'ler, Davalarına Mahkûm Edildi! ... [23 Haziran 2012] Cezaevinde Her İnsan Bir Eşyadır... ... [17 Haziran 2012] Baba Ufku... Çocuk Sonsuzluğu... ... [13 Mayıs 2012] Anne 'Baba Sevgisi' de Doğurur... ... [6 Mayıs 2012] Deniz'lerin İdamına Giden Yol ... [30 Nisan 2012] Avukatsız Savunma ya da Doktorsuz Ameliyat! ... [14 Nisan 2012] Deniz Feneri ve Silivri... ... [25 Mart 2012] Tek Kefeli Terazi! ... [18 Mart 2012] 'Sürpriz Tahliye!' ... [22 Ocak 2012] Denktaş'ın Doğumu... ... [26 Kasım 2011] Silahlı Kanat, Silahını Kuşandı! ... [17 Ekim 2011] İletişim Çağı ve Hukuk ... [4 Eylül 2011] Yalnızlık Ormanında ...
Mustafa BALBAY
BU SITENIN ÖNCELIKLI AMACI Ülkede evrensel, çagdas ve toplumcu bir hukuk ve yönetim anlayisini egemen kilmak üzere,
HUKUKÇULAR VE SORUMLULUK DUYAN HERKES ortak akil üretebilecekleri, ortak tutum belirleyebilecekleri bir iletisim, paylasim ve tartisma ortaminda BULUSTURMAKTIR.
Yeni Yaklasimlar, ortak çalisma ürünüdür. Sitede yer alan yazilardan yazari sorumludur. Kaynak gösterilerek alinti yapilabilir.
Websitesi ile lgili sorulariniz için buraya tiklayin. Diger konularla ilgili sorulariniz için iletisim sayfasindan ilgili kisi ile irtibata geçebilirsiniz.
Yeni Yaklasimlar © 2016 - [ARENA YAZILIM] - E-Müvekkil Pro™